Cùng mua chung có thực sự rẻ? Dịch vụ mua hàng theo nhóm mua chung hơn 1 năm qua đã phát triển hết sức nhanh chóng, với sự tham gia của hàng trăm nghìn khách hàng và hàng nghìn website cung cấp dịch vụ. Ngoài các mặt tốt thì thời gian gần đây Hình thức mua chung đã bắt đầu xuất hiện nhiều vấn đề.
Web mua chung phát triển rầm rộ
Dù mới xâm nhập vào thị trường Việt Nam hơn một năm qua, mô hình
mua chung (Groupon) đã phát triển cực kỳ nhanh chóng với sự xuất hiện của gần 100 website như Muachung.vn, VNdoan.com, Nhommua.com..., vận hành chủ yếu tại những thành phố có sức mua lớn như: Hà Nội, Sài Gòn và Ðà Nẵng. Ðặc trưng của loại hình thương mại điện tử mua chung là một nhóm người tiêu dùng cùng đặt mua một loại dịch vụ thông qua 1 trung gian (thông thường là những trang web) trong một thời gian quy định trường để được giá thấp. Tỉ lệ giảm giá các dịch vụ thường từ 20% đến 70%, nhiều dịch vụ có thể giảm giá đến 95%. Những dịch vụ và sản phẩm được đăng bán cực kỳ phong phú và đa dạng như: khóa học, thời trang, suất ăn, dịch vụ chăm sóc sắc đẹp... Theo số liệu cung cấp tại trang web mua chung lớn thứ ba Việt Nam muachung.vn, tổng giá trị dịch vụ bán ra đã cán mức hơn 120 tỉ đồng thông qua dịch vụ mua hàng theo nhóm mua chung và tổng số tiền người tiêu dùng đã tiết kiệm là gần 62 tỉ đồng. Trung bình mỗi 24h, 1 site có tối thiểu một dịch vụ mới được rao bán.
Không ít người tiêu dùng đã hình thành sở thích "rình rập" voucher để tránh bỏ lỡ các cơ hội mua hàng giá cực rẻ. Bà Nguyễn Thị Thúy (đường Hai Bà Trưng, quận Hoàn Kiếm) tiết lộ: "Từ khi được biết đến loại hình thương mại điện tử mua chung, gần như hôm nào tôi cũng phải vào các trang ấy 1 lần xem có sản phẩm hay dịch vụ gì thú vị, chiết khấu đáng kể để mua sắm. Các em đồng nghiệp cũng hay rủ nhau mua voucher để đi ăn chơi chung, cực kỳ tiết kiệm".
Khách hàng cần mua chung phải thực hiện những thủ tục đăng ký mua, cho đến khi đủ số khách hàng sẽ được công ty trung gian giao các phiếu giảm giá (chứng từ xác nhận đã mua hàng) rồi trả tiền đơn vị trung gian qua những hình thức như bằng tiền mặt, thẻ mua hàng (do website trung gian phát hành), hoặc qua thẻ ngân hàng... Khách hàng mang các phiếu giảm giá này đến điểm bán hàng sẽ được sử dụng dịch vụ đó. Với mô hình mua chung, người tiêu dùng được nhận mức giá ưu đãi, giảm thời gian đi lại, được tìm hiểu nhiều thông tin về sản phẩm hay dịch vụ qua công ty trung gian... Chỉ xét riêng mức giá giảm cao đã đủ quyến rũ nhiều khách hàng, nhất là giới học sinh sinh viên và nhân viên công sở, giữa thời buổi nhiều mặt hàng tăng giá như bây giờ. Với những dịch vụ thú vị, rất nhiều khách hàng có nhu cầu, việc bán hàng nghìn phiếu giảm giá chỉ mất khoảng vài chục phút và mau chóng được đặt banner "cháy hàng". Một trường hợp cụ thể là như voucher vui chơi ở vườn Hạ Long với mức giảm giá giảm 50% tại trang Mua Chung, vẻn vẹn trong khoảng 2 giờ đã được 4.000 người tiêu dùng đăng ký mua.
Mua chung: Giá bèo, chất lượng cũng bèo?
Mặc dù vậy, sau 1 thời gian hoạt động, dịch vụ mua hàng theo nhóm mua chung này gặp nhiều lời than phiền của người tiêu dùng. Trên các site mua chung, rất nhiều người mua phàn nàn về sự chậm trễ khi giao coupon. Dù theo quy định, các voucher được giao trong vòng 2 ngày sau khi người tiêu dùng đặt mua nhưng sự chậm chạp là chuyện thường ngày ở huyện. Phía doanh nghiệp trung gian biện hộ rằng, do lượng người tiêu dùng đăng ký quá nhiều trong 1 quãng thời gian rất ngắn, nên nhân viên giao coupon chẳng đáp ứng kịp. Mặt khác, cung cách phục vụ khách hàng dùng phiếu giảm giá của đơn vị cung cấp dịch vụ hoặc sản phẩm cũng làm cho nhiều khách hàng bức xúc.
Ông Vương Vũ Dương (ở phố Hàng Lược, quận Hoàn Kiếm) than phiền: "1 lần tôi mua hai coupon mua chung của một quán lẩu. Khi mới tới nhà hàng, người phục vụ rất đon đả chào mời, nhưng khi chúng tôi đưa voucher ra thì chúng nó giở mặt ngay, phục vụ qua loa, đồ ăn thì lèo tà lèo tèo, chẳng giống như ảnh treo trên web mua chung". Ông Nguyễn (20 tuổi, ở đường Trương Định, quận Hai Bà Trưng) phẫn nộ kể lại: "Bọn tôi mua chung voucher massage giảm giá. Bọn họ yêu cầu gọi điện hẹn đặt lịch trước. Tui gọi và bọn nó hẹn hai tuần sau mới đến lượt vì cửa hàng rất đông khách. Nhưng một người bạn của tui có ghé đó thì kể lại, cửa tiệm vắng tanh, nhân viên lắm đứa ngồi chơi suông". Ngoài ra nhiều dịch vụ còn bị đưa giá lên cao, cho nên sau khi giảm giá vẫn bằng hoặc chỉ giảm một tí so với giá trị thực của sản phẩm. Một số người tiêu dùng nhận định, đây là một cách thức lừa người mua, để thu hút khách của các doanh nghiệp làm ăn chụp giựt thông qua các website mua chung.
Phía site mua chung cho biết, trước lúc phát hành phiếu giảm giá cho người mua, nhân viên đã khảo sát chất lượng dịch vụ và giá thị trường để mang lại cho người mua thông tin chân thực nhất. Mặc dù vậy, việc thanh tra các dịch vụ của doanh nghiệp cung cấp là vô cùng khó đối với site trung gian. Thêm nữa, không ít website trung gian muốn có thêm nhiều đối tác nên đã làm lơ và dễ dãi trong quy trình giao dịch với đối tác. Phía thiệt hại đầu tiên là người tiêu dùng phiếu giảm giá. Tuy vậy về lâu dài, việc này lại ảnh hưởng đến chính thương hiệu của website mua chung và nhà cung cấp dịch vụ.
Dù mua chung là 1 loại hình thương mại điện tử tiên tiến, mới lạ, nhiều ưu điểm và là xu thế phát triển không thể đảo ngược, nhưng nếu không thể giữ được sự tín nhiệm ở khách hàng thì rất khó phát triển lâu dài. Vì vậy, trong quá trình làm việc, cả phía doanh nghiệp cung cấp dịch vụ, site mua chung và người mua phải đảm bảo được lợi ích giữa các bên. Về phía người tiêu dùng, khi mua chung hãy chọn site mua chung có tín nhiệm , rà soát kỹ những điều khoản, lợi ích và hạn chế khi tham gia chương trình. Đơn vị cung cấp sản phẩm, phải thể hiện sự tôn trọng người mua và phục vụ người tiêu dùng theo các điều kiện đã cam kết.
Tớ sẽ viết tiếp những bài phóng sự về thị trường mua chung ở Việt Nam và xuất bản trên website tổng hợp thông tin
mua bán lớn bậc nhất Việt Nam. Các bạn đọc nhớ đón đọc nhé! Nếu bạn muốn có thêm thông tin về mô hình mua chung bạn có thể truy cập
Wikipedia Việt ngữ để có cái nhìn toàn diện.